Thứ Tư, 31 tháng 8, 2011

Gió đưa cây cải về trời...


Ầu ơ...
Gió đưa cây cải về trời
Rau răm ở lại chịu đời đắng cay!


Ra Côn Đảo, mình mới cảm nhận được hết cái bi thương của câu ca dao đó. Ngoài ý nghĩa của sự khổ đau khó nhọc trong cảnh chia lìa người thân, câu ca dao còn gắn liền với lòng yêu nước và sự tiết hạnh của người phụ nữ nước Nam.

Tục truyền rằng thuở chúa Nguyễn Ánh bị quân Tây Sơn đánh đuổi, ông đã chạy ra đảo Côn Lôn (đảo chính của Côn Đảo), mang theo vợ con và mớ tàn quân. Để thực hiện ý đồ đánh bại Tây Sơn, ông đã quyết định đưa hoàng tử Hội An (tên tục là Cải) làm con tin cùng cố đạo Bá Đa Lộc (Pierre Pigneaux) sang Pháp cầu viện. Mẹ của hoàng tử Hội An là bà phi Yến (tên tục là Lê Thị Răm) hết sức can ngăn, mong chồng đừng làm việc "cõng rắn cắn gà nhà" để người đời chê trách. Chúa Nguyễn Ánh không nghe mà nghi bà có ý thông đồng với Tây Sơn nên tống giam bà vào hang đá ở đảo Côn Lôn Nhỏ (nay tên là Hòn Bà).

Ngay sau đó, quân Tây Sơn truy đuổi tới nơi, Nguyễn Ánh rút chạy về đảo Phú Quốc, bỏ lại bà phi Yến trong hang đá. Lên thuyền, không thấy mẹ đâu, hoàng tử Hội An mới 4 tuổi đã khóc lóc đòi mẹ theo hoặc ở lại với mẹ. Chúa Nguyễn Ánh tức giận cho là đồ phản phúc nên ném hoàng tử xuống biển, xác trôi dạt vào đảo Côn Lôn. Người dân ở đây đem xác cậu chôn cất và lập miếu thờ.

(Miếu Cậu, phía sau là mộ cậu Cải)

Bà phi Yến thì được con vượn bạch và con hắc hổ cứu đem về làng. Bà sống ở làng chăm nom mộ cậu, tưởng đã bình yên... Nhưng trong một dịp lễ trai đàn của làng, bà bị một tên đồ tể giở trò, và bà đã tuẫn tiết để giữ tròn tiết hạnh. Dân làng lập miếu thờ bà bênh cạnh hồ An Hải và hằng năm tổ chức giỗ Bà vào ngày 18 tháng 10 âm lịch.

(Bàn thờ bên trong An Sơn Miếu, tức Miếu Bà)

Trong Miếu Bà, bên cánh tả có đề "quốc thái dân an", bên cánh hữu có đề "phong điều vũ thuận" (mưa thuận gió hoà). Người dân ở đây đã mượn cái đức độ của Bà mà cầu sự yên lành cho nước non bá tánh. Thời thế mà Miếu Bà được đặt là An Sơn Miếu, hồ bên cạnh là hồ An Hải, và biển bên dưới là bãi An Hội vậy.

___________________________
(*) Đây là một truyền thuyết của dân Côn Đảo kể sự tích ra đời của một câu ca dao trong dân gian. Không nên lẫn lộn giữa truyền thuyết và hiện thực lịch sử [1, 2].
(**) Trong dân gian còn có một phiên bản khác của câu ca dao này là "Gió đưa cây cải về trời / Rau răm ở lại chịu lời đắng cay." Và với dị bản này ("lời" thay cho "đời") thì không thể giải thích bằng sự tích bà Phi Yến này được.

Thứ Ba, 30 tháng 8, 2011

Bình Châu - Hồ Cốc/Tràm - Long Hải - Vũng Tàu - Côn Đảo - Rừng Sác - Sài Gòn

Một chuyến đi "tuần lẻ một ngày", một cung đường vòng không cán lại vết xe cũ, một chuyến đi hoành tráng đầu tiên của con ngựa không khói với những trải nghiệm và cảnh sắc tuyệt vời. Không phải nói nhiều, bởi mình đã nói quá nhiều trên Phượt.com rồi. Chỉ có một kinh nghiệm sau chuyến đi, đó là thời gian tổng kết và post bài còn lâu hơn thời gian đi: Chỉnh sửa, sắp xếp và comment hình thì gần như 1 ngày on-road, 1 ngày off-road (nếu cố gắng thì cũng chỉ rút được thành 2/1 là cùng); Soạn hình xong thì đến soạn và post bài với tỉ lệ on/off-road là 2/1; Cộng thêm thời gian dưỡng bệnh, thời gian đệm, làm việc khác, v.v. nữa thế là đúng 2 tuần sau (hôm nay) mình mới hoàn thành công cuộc xử lý hậu kỳ (off-road).



Không nói về bên ngoài nữa, bây giờ nói về trải nghiệm bên trong của mình. Trước hết là sự kỳ diệu của cơ thể. Mình đã không thể tưởng tượng nổi là một chặng đường 160km với đủ kiểu lên đèo xuống dốc, đường đá sỏi, đường rừng cao su,... đã được vượt qua với tốc độ không hề thua kém bình thường... sau một đêm không ngủ! Chỉ có một phản ứng duy nhứt, đó là mắt phải của mình đã đổ ghèn liên lục trong suốt chuyến, nhiều khi che lấp cả con mắt.



Về lặn vo thì mình cũng đã trải nhiệm rất nhiều các kỹ thuật lẫn vấn đề trong việc cân bằng tai. Ngày đầu tiên ở bãi Ông Đụng, tuy viêm họng đến tắc tiếng rồi nhưng vẫn chưa có đàm nên lần đầu thử nghiệm chiêu "nuốt" không dùng tay mà thành công ngoài sức tưởng tượng. Cộng với chiêu xả bớt nửa phổi, mình đã xuống đáy một cách thoải mái đến bất ngờ. Đêm hôm đó ra đờm. Thế là ngày thứ hai ở bãi Đầm Trầu mình đã trải nghiệm đủ vấn đề do ống Eustachian bị nghẹt, từ không cân bằng nổi bằng Valsalva maneuver đến thông tai phải nghẹt tai trái. Và ngày thứ 3 bớt đờm nên lặn được ở bãi Cát Lớn - Hòn Bảy Cạnh, nhưng chiêu "nuốt" thì vẫn vô hiệu.



À, còn một trải nghiệm nữa, đó là về hơi thở. Ngày trước mình hít mũi đầy ngực thở miệng, rồi đến hít mũi đầy bụng thở miệng. Còn bây giờ thì mình hít mũi đầy bụng thở ra bằng mũi luôn. Cả chuyến đi, từ đạp xe đến lội bộ leo dốc mình đều thở thế thấy hiệu quả hơn, đỡ bị say hơn, và không bị khô họng nữa.